logo.png
                 
pl
pl
 
Załatw sprawę w Urzędzie
Kościół św. Michała Archanioła w Grodzisku
Edward Figauzer
Kościół św. Michała Archanioła w Grodzisku


Ustalenie historii budowli zabytkowej stwarza zawsze kłopoty, kiedy dostępne źródła w wielu miejscach różnią się między sobą. A tak właśnie rzecz ma się w przypadku kościoła przy ul. Głębockiej na terenie dawnej wsi Grodzisk. Niektóre źródła sugerują, że przetrwał on w swej pierwotnej postaci do dnia dzisiejszego, inne bardziej wiarygodne podają z kolei, że był w ciągu stuleci kilkakrotnie niszczony, różnią się przy tym jednak co do skali i częstotliwości owych zniszczeń.

Niezależnie od występujących rozbieżności wszystkie źródła zgodne są wszak w jednym, że świątynię ufundowała królowa Bona, która po śmierci męża Zygmunta I Starego otrzymała jako oprawę wdowią rozległe dobra na Mazowszu. Będąc rządną gospodynią podróżowała ona często po swych włościach doglądając osobiście gospodarki w nich.

Podczas jednej z takich podróży wiodącej obok miejsca, gdzie stoi dziś kościół, królowa zaniemogła. Po wyzdrowieniu z wdzięczności za cudowne ocalenie, jak głosi legenda wystawiła tu modrzewiowy kościółek pod wezwaniem św. Michała Archanioła.

Na pełniejsze informacje o świątyni grodziskiej natrafiamy dopiero w I poł. XVII w., kiedy opiekę nad nią objęli ojcowie bernardyni z klasztoru na warszawskiej Pradze. Na gruncie przykościelnym darowanym im przez króla Zygmunta III Wazę wznieśli oni niewielką rezydencję zakonną, która wraz z kościółkiem zniszczona została w latach "potopu" szwedzkiego.

W 1716 r. w miejsce spalonego postawiono nowy kościół modrzewiowy, kryty gontem, z niewielką wieżyczką pośrodku dachu, zwieńczoną żelaznym krzyżem. Odbudowana została również rezydencja opiekujących się nadal świątynią bernardynów, w której rezydowało odtąd zwykle dwóch ojców i jeden braciszek zakonny. W 1734 r. ufundowane zostały spiżowe dzwony kościelne.

Na początku następnego stulecia, bo w 1811 r., wnętrze kościoła przyozdobione zostało czterema ołtarzami: wielkim z obrazem Matki Boskiej Częstochowskiej powstałym najpewniej w końcu XVIII w. oraz trzema bocznymi z wizerunkami św. Jana Nepomucena, św. Antoniego i św. Michała. Przeniesiono je z kościoła Bernardynów na Pradze zniszczonego podczas okupacji prawobrzeżnej Warszawy przez Austriaków. Stamtąd też pochodzą zapewne znajdujące się w kościele cztery drewniane figury: św. Feliksa, św. Jana Nepomucena oraz dwóch świętych bernardyńskich.

Mimo odbudowy kościół św. Michała Archanioła tracił coraz bardziej na znaczeniu. W połowie XIX w. msze święte odprawiał w nim już tylko w niedziele i święta zakonnik dojeżdżający z Warszawy.

Po kasacie zakonu bernardynów w 1864 r., Grodzisk przeszedł pod opiekę parafii Matki Boskiej Loretańskiej na Pradze, a w 1895 r. stał się jej filią, zapewniającą obsługę duszpasterską wsiom: Grodzisk, Marki, Drewnica, Siwki, Czerwony Bór, Pustelnik i Struga.

Wkrótce jednak kościół grodziski okazał się zbyt mały w stosunku do potrzeb, toteż jego rolę przejęła od 1917 r. nowa parafia erygowana w Markach.

Uszkodzony podczas działań wojennych kościół św. Michała Archanioła został wyremontowany w 1954 r. przez przedsiębiorstwo budowlane Władysława Tomaszewskiego. W 1958 r. stał się filią kościoła w Markach, od 1975 r. zaś pełni funkcję samodzielnej parafii, do której należą: Grodzisk, Kąty Grodziskie, Brzeziny, Lewandów, Augustówek, Augustów i Mańki-Wojdy.

Budynek kościoła św. Michała Archanioła w Grodzisku figuruje od 1984 r. w rejestrze zabytków. Zabytkowe po części jest także jego wyposażenie, na które oprócz wspomnianego ołtarza z obrazem Matki Boskiej Częstochowskiej i drewnianych figur świętych składają się również: obraz św. Stanisława biskupa i męczennika z XVIII w. oraz kielich mszalny datowany na połowę tego stulecia, osadzony na dorobionej stopie z 1889 r.

Obecny proboszcz ks. Jan Strzyż w trosce o należyty stan świątyni podjął remont niszczejącej podmurówki i szykuje wymianę podwalin. Trzeba pamiętać, że od poprzedniego remontu minęło prawie 50 lat, a ten cenny zabytek drewnianej architektury sakralnej winien przetrwać dla przyszłych pokoleń.

Wyślij link mailem
Pdf
Drukuj
Powrót
Wypowiedz się
Urząd Dzielnicy Białołęka, m.st. Warszawy
03-122 Warszawa, ul.Modlińska 197
Telefon: 22 676 76 70
Faks: 22 676 60 90
Stronę odwiedziło osób:
8110908
logo_BP_baner_lewy.jpg
ban-konsultacje.jpg
inicjatywa baner wysuwany1.jpg
ban-mapa.jpg
ban-kontakt.jpg
ban-19115.jpg
ban-bip.jpg
ban-facebook.jpg
ban-youtube.jpg
ban-instagram.jpg